Το να ξεστομίζεις μια λέξη είναι σαν να χτυπάς μια νότα στο πληκτρολόγιο της φαντασίας.
Για όσα δεν μπορείς να μιλήσεις πρέπει να σωπαίνεις.

Ludwig Wittgenstein

Κυριακή, 4 Μαΐου 2014

Κριτήριο αξιολόγησης:Παγκοσμιοποίηση

Εθνος, Ευρώπη και παγκοσμιοποίηση

 ΝΙΚΟΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΟΠΟΥΛΟΣ Καθηγητής Νομικής ΑΠΘ


Με αρκετή καθυστέρηση όλο και περισσότεροι συνειδητοποιούν ότι πλέον ζούμε «σε έναν κόσμο ανάποδα» (Ed. Galeano). Τα θεμέλια μοιάζουν πια μετέωρα στο κενό και τίποτε δεν παραμένει όρθιο. 
 
Η παρατήρηση των εξελίξεων είναι εύκολη: το εθνικό κράτος κάμπτεται ενώπιον των δυνάμεων της παγκοσμιοποίησης. Ο χώρος της κρατικής πολιτικής εξασθενεί και βυθίζεται στο τέλμα.Τα προγράμματα για την υγεία, την παιδεία, την κοινωνική ασφάλιση υπαγορεύονται από τις αγορές, ενώ οι κυβερνήσεις, σχεδόν αξιολύπητες, συμμορφώνονται και οι πολίτες δυστυχούν. Επιπλέον: η δικαιοσύνη παραμερίζεται προς όφελος των αποτελεσματικών διαχειρίσεων· όσο για τους χάρτες ατομικών και κοινωνικών δικαιωμάτων, τα συντάγματα και τις διεθνείς συμβάσεις, αυτά μένουν γράμμα κενό. Τα ατομικά και τα κοινωνικά δικαιώματα, λαμπρό έργο του πολιτισμού της νεωτερικότητας, όχι απλώς παραμερίζονται, αλλά χάνουν το νόημά τους, πράγμα βέβαια πολύ διαφορετικό. Είχαν κατασκευαστεί ως ασπίδες και του ενός ακόμη προσώπου, ως θεραπεία ακραίων περιπτώσεων κατάχρησης των εξουσιών του δημοκρατικού ή μη κράτους, ως εγγύηση προστασίας του ατόμου που παρά τους κανόνες θα έμενε χωρίς καμιά περίθαλψη ή εκπαίδευση κ.λπ. Οταν όμως οι προσβολές των δικαιοκρατικών εγγυήσεων (π.χ. της προσωπικής ελευθερίας ή της ιδιωτικότητας) μεθοδεύονται με γενικευμένες παρεμβάσεις, οι μηχανισμοί δικαιικής προστασίας περιπτώσεων γίνονται απρόσφοροι: δεν προλαβαίνουν, δεν χωρούν, δεν κατορθώνουν. Το ίδιο ισχύει με τη μαζική υποβάθμιση των κοινωνικών παροχών, που απειλεί τα αναχώματα των θεσμών (ατομικών προσφυγών, αγωγικών διεκδικήσεων πρόνοιας κ.λπ.). Το νοσοκομείο, το πανεπιστήμιο, το δικαστήριο, από καθεστώς και δεδομένο τρέπονται σε αγαθό εν ανεπαρκεία.

Οι μεγάλες δυνάμεις φαίνονται να υποδέχονται έτοιμες την αλλαγή. Ηδη στις ΗΠΑ και στην Ευρωπαϊκή Ενωση η νομοθετική εξουσία, αυτή που παρέχει τα περισσότερα εχέγγυα διαφάνειας και δημοκρατικής λογοδοσίας, είναι υποτιμημένη. Πόση δύναμη έχει το Ευρωκοινοβούλιο, ενώπιον του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και των πανίσχυρων αγορών; Πόσο (λίγο) μπορούν να αλλάξουν τον ρου των οικονομικών - πολιτικών - κοινωνικών εξελίξεων τα δικαστήρια; Η εκτελεστική εξουσία είναι παντοδύναμη και μπορεί χωρίς όρια να ακολουθεί τα κελεύσματα των αγορών.

Το αντίπαλο δέος ονομάζεται όντως «αγορές». Υποψιαζόμαστε όμως εύκολα ότι η λέξη και η έννοια καλύπτουν συστήματα ολιγαρχίας. Στο μέτρο αυτό, παρά τον προοδευτισμό της ρητορείας, οδεύουμε όπισθεν ολοταχώς προς τις προνεωτερικές δομές. Σε λίγο η αναπαραγωγή της εξουσίας και οι θεμελιακοί της θεσμοί θα θυμίζουν περισσότερο έργα μιας ιδιόμορφης φεουδαρχίας.

Πριν από δέκα περίπου χρόνια στην εφημερίδα αυτή (και σε βιβλίο) έγραφα για τις «πλειοψηφίες στο στόχαστρο», τους πληθυσμούς που τίθενται στο στόχαστρο μιας επίθεσης. Τότε ήδη μπορούσε να περιγραφεί ένα σφυροκόπημα του κράτους δικαίου. Σήμερα διάγουμε τη δεύτερη φάση: Στο στόχαστρο έχουν κλειδωθεί πλέον και τα κοινωνικά δικαιώματα, όχι μόνο κάποιων αποκλεισμένων αλλά και του μέσου πολίτη.

Ακριβώς για τους ίδιους λόγους όμως μια περίεργη αισιοδοξία μπορεί να στηρίζεται όχι σε ευχολόγια και στρουθοκαμηλισμούς, αλλά σε πραγματικές συνθήκες: όσο πλήττονται οι πολλοί, τόσο οι σύγχρονοι θεσμοί της δημοκρατίας θα τρέπονται από προσχήματα τυπικά και άδεια κελύφη σε ουσιαστικά αιτήματα και σε διεκδικήσεις. Τα κοινά βιώματα καταπίεσης των πολλών θα οδηγήσουν στην εμφάνιση μιας νέας συλλογικής συνείδησης με κοινωνικά χαρακτηριστικά και με απώτερες πολιτικές προοπτικές. Τα κινήματα, τα κόμματα, οι συντεχνίες, λοιδορημένα απολειφάδια του νεωτερικού παρελθόντος, θα ανιχνεύσουν δρόμους συγκλίσεων για να ανταποκριθούν στις διογκώσεις της βάσης. Οποιος νωρίτερα θα μελετήσει και θα το καταλάβει, νωρίτερα θα απελευθερωθεί. Η ελευθερία, η δημοκρατική οργάνωση και η παιδεία προϋποθέτουν η μία την άλλη. 

Πηγή: http://www.enet.gr/?i=news.el.politikh&id=325486


Θέματα

Α. Να γράψετε στο τετράδιο σας την περίληψη του κειμένου.(100-120 λέξεις). (25 μονάδες)
Β1. "Η ελευθερία, η δημοκρατική οργάνωση και η παιδεία προϋποθέτουν η μία την άλλη.  ": Να αναπτύξετε σε μια παράγραφο 100 λέξεων το περιεχόμενο του αποσπάσματος. (7 μονάδες)
Β2α .Να βρείτε δύο διαφορετικούς τρόπους πειθούς και να γράψετε στο τετράδιο σας τ' αντίστοιχα αποσπάσματα. (6 μονάδες)
Β2 β. Να βρείτε τη συλλογιστική πορεία της τρίτης παραγράφου και να αιτιολογήσετε την επιλογή σας. (3 μονάδες)
Β3 α. Να βρείτε τους τρόπους ανάπτυξης της δεύτερης και της έκτης  παραγράφου και να αιτιολογήσετε την επιλογή σας. (6 μονάδες)
Β3 β. Να αιτιολογήσετε τη χρήση του α και του γ προσώπου στο κείμενο.(3 μονάδες)
Β4 α. Να βρείτε πέντε λέξεις-φράσεις που χρησιμοποιούνται συνυποδηλωτικά. (5 μονάδες)
Β4 β. Να γράψετε ένα συνώνυμο για κάθε μια από τις υπογραμμισμένες λέξεις του κειμένου.(5 μονάδες)
Γ.Σε μια συνεδρίαση νέων από τις χώρες της Ε.Ε. εκπροσωπείς τη νεολαία της Ελλάδας και εκφωνείς ομιλία, στην οποία παρουσιάζεις τα προβλήματα του σύγχρονου κόσμου και προτείνεις τρόπους με τους οποίους η "υγιής" παγκοσμιοποίηση μπορεί να βοηθήσει στην επίλυση των προβλημάτων αυτών.(500-600 λέξεις) (40 Μονάδες)



Δεν υπάρχουν σχόλια: